This is an old revision of the document!
—-

Table of Contents

มาตรฐานการลงรายการทางบรรณานุกรมแบบแองโกลอเมริกันฉบับพิมพ์ครั้งที่ 2

ขอบเขต

ครอบคลุมการลงรายการเอกสารตีพิมพ์ ซึ่งได้แก่ เอกสารตีพิมพ์ และหนังสือ จุลสาร สิ่งพิมพ์ที่มัีลักษณะเ็ป็นแผ่น

แหล่งสำคัญของข้อมูล (Chief Source of Information)

แหล่งสำคัญของข้อมูลสำหรับเอกสารตีพิมพ์ คือ หน้าปกใน ถ้าไม่มีหน้าปกใน ให้ใช้แหล่งในตัวเล่มซึ่งใช้แทนหน้าปกใน สำหรับเอกสารตีพิมพ์ออกมาโดยไม่มีหน้าปกใน หรือไม่มีหน้าปกในที่ให้รายละเอียดได้ทั้งหมด ให้ใช้ส่วนอื่นของเล่มที่ให้ข้อมูลสมบูรณ์ที่สุด ไม่ว่าส่วนนั้นจะเป็นหน้าปก (ไม่่รวมใบหุ้มปกที่แยกต่างหากออกจากตัวเล่ม) หน้าชื่อเรื่อง (half title page) ชื่อนำเนื้อเรื่อง (caption) การแจ้งตอนท้ายเล่มซึ่งให้รายละเอียดเกี่ยวกับชื่อเรื่อง ผู้แต่ง สำนักพิมพ์ โรงพิมพ์ ปีที่พิมพ์ อย่างหนึ่งอย่างใดหรือรายอย่างและอาจจะรวมถึงรายละเอียดอื่นๆ ด้วย ชื่อเรื่องประจำหน้า (running titole) หรือส่วนอื่น ถ้าไม่มีส่วนใดในตัวเล่มให้ข้อมูลที่จะสามารถใช้เป็นหลักในการลงรายการ ให้ใช้ข้อมูลที่จำเป็นจากแหล่งอื่นที่มี ถ้าข้อมูลที่ควรจะปรากฏอยู่ในหน้าปกในไปปรากฏอยู่ในหน้าติดกัน (facing pages) หรือในหน้าถัดๆ ไป จะซ้ำักันหรือไม่ก็ตาม ให้ถือว่าหน้าเหล่านี้เป็นหน้าปกใน ให้ใช้การแจ้งตอนท้ายเล่ม (colophon)เป็นแหล่งสำคัญของข้อมูล

แหล่งข้อมูลที่กำหนด (Prescribed Sources of Information)

ในการลงรายการเอกสารตีพิมพ์ แหล่งข้อมูลที่กำหนดสำหรับแต่ละส่วน (area) มีดังต่อไปนี้ ข้อมูลที่ได้นอกเหนือจากแหล่งที่กำหนดไว้ ให้ลงไว้ในวงเล็บสี่เหลี่ยม

ส่วนแหล่งข้อมูลที่กำหนด
ชื่อเรื่องและการแจ้งความรับผิดชอบหน้าปกใน
ฉบับพิมพ์หน้าปกใน ส่วนนำอื่นๆ และการแจ้งตอนท้ายเล่ม
การพิมพ์ การจำหน่าย ฯลฯหน้าปกใน ส่วนนำอื่นๆ และการแจ้งตอนท้ายเล่ม
ลักษณะรูปร่างสิ่งพิมพ์ทั้งเล่ม
ชุดสิ่งพิมพ์ทั้งเล่ม
หมายเหตุแหล่งใดก็ได้
เลขมาตรฐาน และคำที่บอกถึงการได้รับแหล่งใดก็ได้

การเลือกระดัีบการลงรายการ

AACR2 ได้กำหนดระดับการลงรายการไว้ 3 ระดับให้เลือก ซึ่งประกอบด้วยรายการน้อยที่สุดที่ห้องสมุดแต่ละแห่งจะต้องลงรายการ มาตรฐานทั้ง 3 ระดับนี้จะช่วยให้ลงรายการเป็นแบบเดียวกัน

  • การลงรายการระดับที่ 1

ชื่อเรื่องจริง / การแจ้งความรับผิดชอบรายการแรก ถ้ารูปแบบหรือจำนวนแตกต่างไปจากรายการหลัก หรือไม่มีรายการหลัก. – การแจ้งฉบับพิมพ์. – รายละเอียดเฉพาะเจาะจงของวัสดุ (หรือประเภทของสิ่งพิมพ์). – สำนักพิมพ์แห่งแรก ฯลฯ, ปีที่พิมพ์ ฯลฯ. – ขนาดของวัสดุ. – หมายเหตุ. – เลขมาตรฐาน

  • การลงรายการระดับที่ 2

ชื่อเรื่องจริง [คำที่่ระบุประเภทของวัสดุอย่างกว้างๆ] = ชื่อเรื่องเทียบเคียง : ข้อมูลอื่นๆ เกี่ยวกับชื่อเรื่อง / การแจ้งความรับผิดชอบรายการแรก ; การแจ้งความรับผิดชอบที่ตามมาแต่ละรายการ. – การแจ้งฉบับพิมพ์ / การแจ้งความรับผิดชอบเกี่ยวกับฉบับพิมพ์รายการแรก. – รายละเอียดเฉพาะเจาะจงของวัสดุ (หรือประเภทของสิ่งพิมพ์). – สถานที่พิมพ์ ฯลฯ แห่งแรก : สำนักพิมพ์แห่งแรก ฯลฯ, ปีที่พิมพ์ ฯลฯ. – ขนาดของวัสดุ : รายละเอียดอื่นๆ เกี่ยวกับรูปร่าง ; ขนาดกว้างยาวสูง. (ชื่อเรื่องจริงของชุด / การแจ้งความรับผิดชอบเกี่ยวกับชุด, เลขมาตรฐานสากลของชุด ; หมายเลขภายในชุดรอง). – หมายเหตุ. – เลขมาตรฐาน

  • การลงรายการระดับที่ 3

การลงรายการระดับนี้ให้รวมรายการทั้งหมดที่กำหนด

การเลือกรายการหลัก

ในการลงรายการข้อมูลเกี่ยวกับผู้รับผิดขอบในการเขียน หรือสร้างสรรค์งาน ซึ่งเรียกว่า รายการหลัก (Main entry) ผู้รับผิดชอบในการสร้างสรรค์ผลงาน อาจเป็นบุคคล สถาบัน หรือหน่วยงานต่างๆ

รายละเอียดในการเลือกรายการหลัก จะปรากฎในบทที่ 21 ของหลักเกณฑ์การลงรายการตามกฎ เอ เอ ซี อาร์ ฉบับพิมพ์ครั้งที่ 2 1998 แำก้ไขปรับปรุง

ในที่นี้ จะกล่าวถึง หลักเกณฑ์ทั่วไปของการลงรายการหลักภายใต้ชื่อบุคคล สถาบันหรือหน่วยงาน ชื่อเรื่อง (กฏ 21.1) และแนวทางเฉพาะของการเลือกรายการหลักที่ปรากฏในสิ่งพิมพ์ดังกล่าวและฉบับแก้ไข 1993 ดังนี้

  1. งานที่มีการเปลี่ยนชื่อเรื่องเฉพาะ (กฎ 21.2)
  2. งานที่รับผิดชอบโดยบุคคลคนเดียวหรือหน่วยงานเดียว (กฏ 21.4-21.5)
  3. งานที่ไม่ปรากฏผู้รับผิืดชอบหรือกลุ่มผู้รับผิดชอบในการจัดทำ (กฎ 21.5)
  4. งานที่มีผู้ร่วมรับผิดชอบ (กฎ 21.6)
  5. งานรวมที่มีบรรณาธิการเป็นผู้รับผิดชอบ (กฏ 21.7)
  6. งานที่ปรัีบปรุงจากงานอื่น งานศิลป ดนตรี แผ่นเสียง (กฏ 21.8-21.27)

ผู้แต่งที่เป็นบุคคล (21.1 A)

  • ผู้แต่งที่เป็นบุคคล หมายถึง ผู้รับผิดชอบหลักในการสร้างผลงาน เช่น นักประพันธ์ นักแต่งเพลง นักทำแผนที่ ศิลปิน ช่างภาพ ผู้ผลิตแผ่นเสียง และผู้ผลิตงานในแต่ละสา่ขา
  • กฎทั่วไปของการลงรายการผู้แต่งที่เป็นบุคคล คือ ให้ลงรายการหลักชื่อบุคคลสำหรับงานที่เป็นผู้แต่ง 1 คน หรือมากกว่า (กฏ 21.4 A) ผู้แต่งหลัก (กฏ 21.6B)ผู้ที่อาจจะเป็นผู้แต่งหลัก (กฏ 21.5 B) หรือในบางกรณีเ็ป็นผู้แต่งร่วม (กฎ 21.6) และผู้ร่วมรับผิดชอบ (กฏ 21.8-21.27) ให้ลงรายการหลักภายใต้ชื่อบุคคลแรกที่ปรากฏ และให้ลงรายการเพิ่มตามที่กำหนดไว้ในกฏ 21.29-21.30

ผู้แต่งที่เป็นสถาบัน/นิติบุคคล (21.1B)

  • ผู้แต่งที่เป็นสถาบัน/นิติบุคคล (Corporate body)หมายถึง องค์กรหรือกลุ่มบุคคลที่มีการระบุชื่อเฉพาะ และที่ได้ทำหน้าที่หรืออาจทำหน้าที่รับผิดชอบในการสร้างสรรค์งาน หรือผลิตงานแต่ละเรื่อง โดยมีข้อกำหนดว่า ผู้แต่งที่เ่ป็นสถาบันจะต้องมีชื่อเฉพาะ ซึ่งอาจเป็นตัวย่อที่เป็นตัวพิมพ์ใหญ่ ผู้แต่งที่เป็นสถาบัน ได้แก่ บริษัทธุรกิจ องค์การ หน่วยงานที่ไม่หวังผลกำไร รัฐบาล หน่วยงานรัฐบาล โครงการ องค์การศาสนา โบสถ์ การประชุม ฯลฯ
  • ชื่อกิจกรรมที่มีวัตถุประสงค์เฉพาะอย่าง เช่น การแข่งขัน กรีฑา นิทรรศการ การสำรวจ งานออกร้านและงานฉลอง และชื่อเรือขนาดใหญ่ ชื่อยานอวกาศ ฯลฯ ให้ถือเป็นผู้แต่งที่เป็นสถาบัน/นิติบุคคลด้วย
  • กฏทั่วไปของการลงรายการผู้แต่งที่เป็นสถาบัน/นิติุบุคคล คือ หากหน่วยงาน สถาบัน 1 แห่ง หรือมากกว่าเป็นผู้ผลิตงานให้เลือกชื่อหน่วยงานหรือสถาบันที่เหมาะสมเป็นรายการหลัก รวมทั้งงานที่เข้าหลักเกณฑ์ใดหลักเกณฑ์หนึ่ง ดังต่อไปนี้
  1. งานของหน่วยงานบริหารนั้นเกี่ยวข้องกับสถาบันดังกล่าว
  2. งานที่เกี่ยวกับกฎหมายหรือรัฐบาล ประเภทต่างๆ ดังนี้ กฎหมาย (ดูกฏ 21.31) พระราชกฤษฎีกาของหน่วยบริหารหลักที่มีอำนาจในการออกกฎหมาย (ดูกฎ 21.31) กฎข้อบังคับของฝ่ายบริหาร (ดูกฎ 21.32) รัฐธรรมนูญ (ดูกฎ 21.33) ระเบียบศาล (ดูกฏ 21.34) สนธิสัญญา และอื่นๆ (ดูกฏ 21.35) คำตัดสินของศาล (ดูกฎ 21.36) งานทางศาสนา (ดูกฏ 21.39)
  3. งานที่บันทึกแนวคิดรวมของหน่วยงาน เช่น รายงานที่ได้รับมอบหมายให้ทำ รายงานคณะกรรมการ ฯลฯ ข้อความทางราชการที่เกี่ยวกับตำแหน่งของนโยบายภายนอก
  4. งานที่เป็นรายงานกิจกรรมเกี่ยวกับการประชุม (รายงานการประชุม, รวมรายงานและอื่นๆ) งานสำรวจ (ผลการสำรวจ การตรวจสอบและอื่นๆ) หรือ เหตุการณ์ต่างๆ (นิทรรศการ งานออกร้าน งานรื่นเริง และอื่นๆ) ที่จัดรวมอยู่ในคำจำกัดความของชื่อสถาับัน (ดูกฎ 21.1 B1) ถ้ามีการระบุชื่อการประชุม งานสำรวจ หรือเหตุการณ์ต่างๆ อย่างเด่นชัด ให้ใช้ชื่อดัีงกล่าวเป็นรายการหลัก
  5. แผ่นเสียง ฟิล์มภาพยนตร์ และการบันทึกวิดีโอ เป็นผลงานของกลุ่มคนที่ทำงานร่วมกัน ในการลงรายการหลัก จะใช้ชื่อผู้ที่เป็นเจ้าของความคิดผลงานนั้น (ดูกฏ 21.23)
  6. วัสดุความรู้ประเภทแผนที่ ซึ่งจัดทำโดยสถาบันที่รับผิดชอบ ให้ลงชื่อดังกล่าวในรายการหลัก จะไม่ลงชื่อสำนักพิมพ์หรือผู้เผยแพร่ในรายการหลัก

ในบางกรณีงานที่มีผู้รับผิดชอบ (ดูกฎ 21.6) และงานที่บุคคลหรือสถาบันต่างๆ ช่วยกันทำหน้าที่ต่างๆ ในการผลิตผลงาน (ดูกฏ 21.8-21.27) ให้ลงรายการหลักภายใต้ชื่อแรกที่ปรากฎและทำรายการเพิ่มตามข้อกำหนดใน 21.29-21.30

  • สำหรับงานที่ไม่เข้ากับหลักเกณฑ์ข้างต้น (21.1 B3) ให้เลือกรายการหลัก โดยไม่ต้องคำนึงถึงสถาบัน และให้ทำรายการเพิ่มด้วย

เช่น

รายงานนิทรรศการเล่มหนึ่งมีชื่อเรื่องว่า “130 Years of Ohio Photography” ซึ่งได้รับการสนับสนุนและจัดนิทรรศการที่่ Columbus
Museum of Art จะลงรายการหลักเป็น

รายการหลัก: Columbus Museum of Art 
รายการเพิ่มภายใต้ชื่อเรื่อง: 130 Years of Ohio Photography 

ส่วนสิ่งพิมพ์ที่มีชื่อเรื่องว่า “Benue through Pictures” และจัดรวมเข้ากับชื่อสถาบัน Information Division of Benue, Nigeria ในกรณีเช่นนี้ ให้ลงรายการหลักที่ชื่อเรื่องและทำรายการเพิ่มภายใต้ชื่อสถาบัน

รายการหลัก: Benue through Pictures 
รายการเพิ่ม: Benue (Nigeria). Information Division 

รายการหลักภายใต้ชื่อเรื่อง

ในกรณีที่ไม่ปรากฏชื่อผู้แต่งหรือมีความสับสนเกี่ยวกับผู้แต่ง (ดูกฎ 21.6 C2) และเป็นงานที่ไม่ได้รับผิดชอบโดยหน่วยงานหรือสถาบัน หรือเป็นงานรวมของผู้แต่งหลายคน หรือเป็นสิ่งพิมพ์ที่ัจัดทำโดยบรรณาธิการหรือเป็นแบบเรียนที่กลุ่มนักบวชยอมรับว่า เป็นคัมภีร์ศักดิ์สิทธิ์

งานที่รับผิดชอบโดยผู้แต่ง 1 คน หรือสถาบัน/หน่วยงานนิติบุคคล 1 แห่ง

  • ผู้แต่ง 1 คน (21.4 A)

ให้ลงรายการหลักงานเรื่องเดียว งานรวม หรือการคัดเลือกงานบางเรื่องของผู้แต่ง 1 คน (หรืองานพิมพ์ซ้ำ ผลิตซ้ำ ฯลฯ ของงานดังกล่าว) ภายใต้ชื่อผู้แต่งนั้นๆ ไม่ว่าจะปรากฏชื่อผู้แ่ต่งในชื่อเรื่องหรือไม่ก็ตาม เช่น

Will Google's Keyword Searching Eliminate the Need for LC Cataloging and Classification? เขียนโดย Thomas Mann จะลงรายการเป็น

รายการหลัก: Mann, Thomas 
รายการเพิ่ม: Will Google's Keyword Searching Eliminate the Need for LC Cataloging and Classification? 

การสร้างห้องสมุดดิจิทัลด้วย Greenstone เขียนโดย บุญเลิศ อรุณพิบูลย์ จะลงรายการเป็น

รายการหลัก: บุญเลิศ อรุณพิบูลย์ 
รายการเพิ่ม: การสร้างห้องสมุดดิจิทัลด้วย Greenstone 

งานที่จัดทำโดยหน่วยงานนิติบุคคล/สถาบัน 1 แห่ง

  • ผลงานที่เ็ป็นเรื่องเดียว หรือประกอบด้วยหลายเรื่องที่จัดทำโดยหน่วยงาน/สถาบัน 1 แห่ง ให้ลงรายการหลักภายใต้ชื่อหน่วยงาน/สถาบันนั้น ถ้ามีรายละเอียดเกี่ยวกับหน่วยงานของสถาับน ให้ปฏิบัติตามกฎ 21.1 B2 ดังตัวอย่าง

ตัวอย่างที่ 1:

รายการผู้แต่งที่เป็นสถาบันตามกฎ 21.1 B2 ระดับ A: Al-Anon Family Group Headquarters 
รายการเพิ่มชื่อเรื่อง: World directory of Al-Anon Family Groups and Ala-teens 

ตัวอย่างที่ 2:

รายการผู้แต่งที่เป็นสถาบันตามกฎ 21.1 B2 ระดับ C: United States. Congress. Senate. Select Committee on Indian affairs 
รายการเพิ่มชื่อเรื่อง: Consolidating Alaska natives governing bodies : hearings before the United States Senate, Select Committee on Indian Affairs, Ninety-fifth Congress... 

ตัวอย่างที่ 3:

รายการผู้แต่งที่เป็นสถาบัน: Thailand. National Science and Technology Development Agency. Science and Technology Knowledge Services. 
รายการเพิ่มชื่อเรื่อง: Web Accessibility 

ตัวอย่างที่ 4:

รายการผู้แต่งที่เป็นสถาบัน ตามกฎ 21.1 B2 ระดับ d: AIAA International Communication Satellite Systems Conference and Exhibit (13th : 1990 : Los Angeles, Calif.) 
รายการเพิ่มชื่อเรื่อง: A collection of technical papers: 13th AIAA International Communication Satellite Systems Conference, and Exhibit 

ตัวอย่างที่ 5:

รายการผู้แต่งที่เป็นสถาับัน: การประชุมวิชาการประจำปี 2551 สวทช. "อยู่ดีมีสุขด้วยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี" (2551 : ปทุมธานี) 
รายการเพิ่มชื่อเรื่อง: อยู่ดีมีสุขด้วยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี 

งานที่ไม่ปรากฎหรือไม่แน่ใจชื่อผู้แต่งหรือไม่มีการระบุกลุ่มผู้แต่ง

ให้ลงรายการหลักภายใต้ชื่อเรื่องสำหรับงานที่ไม่ปรากฎ หรือไม่แน่ใจชื่อผู้แต่ง หรือไม่ระบุกลุ่มผู้แต่ง เช่น

รายการหลักภายใต้ชื่อเรื่อง: Davis, Noble, and Knider reunions, 1945-1975, and family trees. -- 6th ed. -- [s.l. : s.n.],c1978. (Baltimore : P.M. Harrod Co.) 
หมายเหตุ: Edition for 1941 published under title: Davis, Kinder, and Noble reunions, 1930-1940 and family tree. 
รายการเพิ่มชื่อเรื่องครั้งก่อน: Davis, Kinder, and Noble reunions, 1930-1935-1940, and family trees. 

งานที่ปรากฎชื่อผู้แต่งที่เป็นบุคคล

และในแหล่งข้อมูลหลักระบุเพียงคำหรือวลี ที่เกี่ยวกับงานที่จัดทำโดยบุคคลหรืออาชีพใดอาชีพหนึ่ง ให้ลงรายการหลักด้วยคำหรือวลีที่แสดงถึงอาชีพของบุคคลนั้น และทำรายการเพิ่มให้ชื่อเรื่อง

ตัวอย่างข้อมูลในหน้าปกใน:

ชื่อเรื่อง: The manual of French cookery
ชื่อเรื่องรอง: Dedicated to the Housekeepers and Cooks of England who Wish to Study the ART simplified for the benefit of the most unlearned by One who has tested the receipts

ให้ลงรายการดังนี้

รายการหลัก: One who has tested the receipts 
รายการเพิ่ม: The manual of French cookery : dedicated to the housekeepers and cooks of England who wish to study the art : simplified for the benefit of the most unlearned 

งานที่มีผู้ร่วมรับผิดชอบ (กฏ 21.6)

  • ให้ลงรายการงานที่มีผู้รับผิดชอบภายใต้ชื่อผู้รับผิดชอบหลัก (มีการระบุอย่างชัดเจน) ซึ่งอาจเป็นชืื่อบุคคลหรือหน่วยงาน/สถาบัน และให้ทำรายการเพิ่มชื่อผู้แต่ง หรือหน่วยงาน/สถาบัน ที่ร่วมจัดทำสิ่งพิมพ์ (ถ้าปรากฎไม่เกิน 2 ชื่อ) เช่น

ตัวอย่างที่ 1:

รอบรู้เรื่องเมทาดาทา / โดย สุภาพร ชัยธัมมะปกรณ์ และ ฐิติมา ธรรมบำรุง

รายการหลัก: สุภาพร ชัยธัมมะปกรณ์ 
รายการเพิ่ม: ฐิติมา ธรรมบำรุง 

ตัวอย่างที่ 2:

Competing with knowledge : the information professional in the knowledge management age / Angela Abell, Nigel Oxbrow

รายการหลัก: Abell, Angela 
รายการเพิ่ม: Oxbrow, Nigel 
  • ถ้าปรากฏชื่อผู้รับผิดชอบ 2 หรือ 3 คน หรือสถาบัน 2 หรือ 3 แห่ง (ไ่ม่เกินกว่า 3 คนหรือ 3 แห่ง) และไม่มีการระบุผู้รับผิดชอบหลักอย่างเด่นชัด ให้ลงรายการหลักชื่อแรกที่ปรากฏ ส่วนชื่ออื่นๆ ให้ลงเป็นรายการเพิ่ม
  • ถ้าปรากฏชื่อผู้รับผิดชอบมากกว่า 3 คนหรือมากกว่า 3 แห่ง และไม่มีรายละเอียดระบุผู้รับผิดชอบหลัก ให้ลงรายการหลักภายใต้ชื่อเรื่องและทำรายการเพิ่มให้ชื่อบุคคลแรกหรือสถาบันแห่งแรก ถ้าไม่ปรากฏชื่อบุคคลหรือชื่อสถาบัน ให้ลงรายการเพิ่มภายใต้ชื่อแรกที่ปรากฏในการพิมพ์ครั้งก่อนๆ หรือถ้าไม่มีการพิมพ์ครั้งก่อน ให้ลงรายการหลัก ภายใต้ชื่อที่อยู่เป็นลำดับแรกของการเรียงตามตัวอักษร เช่น

ตัวอย่าง

ในหน้าปกในระบุว่า Evaluating Descriptive Richness in Collection-Level Metadata โดย มีผู้เขียน 4 คน คือ Oksana L. Zavalina, Carole L. Palmer, Amy S. Jackson and Myung-Ja Han

รายการหลัก: Evaluating descriptive richness in collection-level metadata / Oksana L. Zavalina ... [et al.]. 
รายการเพิ่มชื่อผู้แต่งคนแรก: Zavalina, Oksana L. 

งานรวม และงานที่จัดทำขึ้นภายใต้ชื่อบรรณาธิการ (กฎ 21.7)

  • ให้ใช้กฎนี้กับ
  1. งานรวมของผู้แต่งหลายคนหรือหลายสถาบัน
  2. งานรวมที่ประกอบด้วยการตัดทอนจากงานของผู้แต่งหลายคน หรือหลายสถาบัน
  3. บางส่วนของงานจัดทำขึ้นโดยบุคคลและสถาบันต่างๆ หรือบางส่วนของงาน จัดทำขึ้นโดยบุคคลหรือสถาบันต่างๆ

ห้ามใช้กฎข้างต้นกับงานที่จัดทำขึ้นโดยชื่อสถาบัน ซึ่งเป็นไปตามข้อกำหนด 21.1 B2 สำหรับเอกสารหรือรายงานการประชุมให้ปฏิบัติตามข้อกำหนด 21.1 B2d

  • ชื่อเรื่องรวม (21.7B)

งานรวมที่ตรงกับข้อกำหนดข้างต้น ให้ลงรายการหลักภายใต้ชื่อเรื่อง ถ้างานดังกล่าวมีชื่อเรื่องรวม และทำรายการเพิ่มให้ผู้รวบรวม/บรรณาธิการ ถ้าชื่อบุคคลดังกล่าวมีไม่เกิน 3 คน และปรากฏชื่อนั้นๆ อย่างเด่นชัด ถ้ามีชื่อผู้รวบรวม บรรณาธิการอย่างเด่นชัดมากกว่า 3 คน ให้ทำรายการเพิ่มชื่อผู้รวบรวม บรรณาธิการหลักและ/หรือชื่อแรกที่ปรากฏ

ตัวอย่าง:

Cataloging the Web : metadata, AACR2, and MARC 21 / edited by Wayne Jones, Judith R. Ahronheim, and Josephine Crawford

รายการหลัก: Cataloging the Web : metadata, AACR2 and MARC 21 
รายการเพิ่ม: Jones, Wayne 
รายการเพิ่ม: Ahronheim, Judith R. 
รายการเพิ่ม: Crawford, Josephine 

กฏบางข้อสำหรับงานที่มีบุคคลหลายฝ่ายร่วมกันรับผิดชอบ

  • ขอบเขต (21.8A)

งานที่มีบุคคลหรือหน่วยงานร่วมกันรับผิดชอบในการจัดทำ เช่น การเขียน การปรับปรุง การเขียนภาพประกอบ การแปล ฯลฯ ดังนั้น ในการลงรายการหลัก ต้องพิจารณาชื่อบุคคล หรือหน่วยงานที่รับผิดชอบการจัดทำส่วนใหญ่เป็นหลัก ซึ่งมีเกณฑ์ 2 ส่วนคือ

  1. การเพิ่มเติมในงานที่จัดทำไว้แล้ว เช่น การปรับปรุงแำก้ไขหรือการแปล
  2. งานใหม่ ที่ประกอบด้วยบุคคลต่างๆ ร่วมกันรับผิดชอบ เช่น ตำรา ที่มีภาพประำกอบหรือ งานด้านดนตรีที่อธิบายโดยบุคคลอื่นนอกเหนือจากนักแต่งเพลง

งานที่เป็นการขยายหรือเพิ่มเติมงานอื่นที่้จัดทำไว้แล้ว

  • กฏทั่วไป (21.9)

งานที่เป็นการขยายหรือเพิ่มเติมงานอื่นที่ได้จัดทำไว้แล้ว ให้ลงรายการตามข้อมูลของงานใหม่ หรือข้อมูลของงานเดิมตามความเหมาะสม ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับลักษณะของการขยายหรือเพิ่มเิตม ถ้ามีการเปลี่ยนแปลงลักษณะ หรือเนื้อหาอย่างมาก ให้ลงรายการตามรายละเอียดของงานใหม่ หากการขยายหรือเพิ่มเติมเป็นการปรับปรุงเนื้อหาให้ทันสมัย เป็นการเรียบเรียงใหม่ หรือปรับปรุงแก้ไขโดยผู้แต่งหรือสถาบันที่รับผิดชอบการจัดทำ ฉบับเดิมยังคงความสำคัญอยู่ ให้ลงรายการตามข้อมูลของงานเดิม (ดูกฎ 21.10-21.23)

  • การปรับปรุงตำรา (21.10)

งานที่เป็นการปรับปรุงตำรา ให้ลงรายการหลักภายใต้ชื่อผู้ปรับปรุง (adapter) หรือภายใต้ชื่อเรื่อง ถ้าไม่ปรากฏชื่อผู้ปรับปรุง และให้ทำรายการเพิ่มชื่อผู้แต่ง ชื่อเรื่อง สำหรับงานเดิม ในกรณีที่ไม่แน่ใจว่างานใหม่เป็นการปรับปรุงจากงานเดิมหรือไม่ ให้ลงรายการหลักภายใต้ผู้รับผิดชอบงานเดิมนั้น ตัวอย่างของการปรับปรุง เช่น การถอดความ การเปลี่ยนรูปแบบของวรรณกรรม และการปรับปรุงงานให้เหมาะกับเด็น เป็นต้น

ตัวอย่าง:

Little Pilgrim's progress ปรับปรุงโดย Helen L. Taylor
มีข้อมูลที่ปรากฏในหนังสือว่า Adaptation for children of : The Pilgrim's progress โดย John Bunyun

รายการหลัก: Taylot, Helen L. 
รายการเพิ่ม: Bunyun, John 
รายการเพิ่ม: Pilgrim's progress 
  • ตำราที่มีภาพประกอบ

ตำราที่ภาพประกอบ ให้ลงรายการหลักชื่อบุคคลหรือหน่วยงาน/สถาบัน ที่เป็นผู้รับผิดชอบการจัดทำตำรานั้น และให้ทำรายการเพิ่มชื่อผู้ให้ภาพประกอบ

ตัวอย่าง:

Using statistics to understand the environment / Philip Wheater and Penny A. Cook ; illustrations by Jo Wright

รายการหลัก: Wheater, Philip 
รายการเพิ่มในฐานะผู้แต่งร่วม: Cook, Penny A. 
รายการเพิ่มในฐานะผู้วาดภาพประกอบ: Wright, Jo 
  • ครั้งที่พิมพ์ครั้งใหม่ของสิ่งพิมพ์ที่ได้รับการปรับปรุง เพิ่มเติม ทำเนื้อหา ให้ทันสมัย ย่อ ฯลฯ

ให้ลงรายการหลักภายใต้ผู้รับผิดชอบงานเดิม ถ้าปรากฏชื่อบุคคลหรือสถาบันที่รับผิดชอลในงานเดิมหรือในชื่อเรื่อง หรือถ้าในแหล่งข้อมูลหลัก ปรากฏชื่อบุคคลหรือสถาบัน ที่รับผิดชอบงานนั้น และทำรายการเพิ่มให้ผู้ปรับปรุง ผู้ย่อ ฯลฯ เช่น

ตัวอย่าง:

Introduction to cataloging and classification / Bohdan S. Wynar.– 8th ed. / by Arlene G. Taylor

รายการหลัก: Wynar, Bohdan S. 
รายการเพิ่ม: Taylor, Arlene G. 
รายการเพิ่ม: Introduction to cataloging and classification 
  • ถ้าในแหล่งข้อมูลหลักระบุว่า ชื่อบุคคลหรือสถาบันที่รับผิดชอบงานเดิม ไม่มีส่วนรับผิดชอบงานนั้นต่อไป ให้ลงรายการหลักภายใต้ชื่อผู้ปรับปรุง ฯลฯ และทำรายการเพิ่มให้ผู้รับผิดชอบงานเดิม เช่น

ตัวอย่าง:

Oxburgh Hall, Norfolk : a property of the National Trust เขีียนโดย A.L. Bedingfeld

มีข้อมูลประกอบว่า First edition, 1953 by Professor F. de Zulueta

รายการหลักผู้ปรับปรุง: Bedingfeld, A.L. 
รา่ยการเพิ่มชื่อผู้แต่งงานเดิม: Zulueta, Francis de Oxburgh Hall, Norfolk 
  • งานแปล (21.14 A)

ให้ลงรายการหลักงานแปลภายใต้ชื่อผู้แต่ง และทำรายการเพิ่มให้ผู้แปล ตามความเหมาะสมตามข้อกำหนด 21.30 K1 เช่น

Twelfth chess tournament of nations เขียนโดย Salo Flohr แปลเป็นภาษารัสเซียโดย W. Perelman

รายการหลักชื่อแต่ง: Flohr, Solo 
รายการเพิ่มชื่อผู้แปล: Perelman, W. 
  • งานที่มีการจัดพิมพ์ชีวประวัติ/การวิจารณ์รวมอยู่ด้วย (21.15)

งานที่ประำกอบด้วยผลงานของผู้แต่งหรืองานที่มีการจัดพิมพ์ชีวประวัติหรืองานวิจารณ์ที่เขียนโดยบุคคลอื่น ให้ลงรายการตามข้อมูลที่ปรากฏในแหล่งข้อมูลหลัก ถ้าปรากฏข้อมูลแหล่งข้อมูลหลักว่า งานนั้นเป็นชีวประวัติหรือการวิจารณ์ ให้ลงรายการหลักภายใต้ชื่อเจ้าของชีวประวัติหรือนักวิจารณ์ ถ้าแหล่งข้อมูลหลักระบุว่า งานดังกล่าวเป็นการจัดพิมพ์ใหม่ที่มีชื่อบรรณาธิการ ผู้รวบรวม ฯลฯ ในกรณีเช่นนี้ ให้ลงรายการหลักภายใต้ชื่อผู้แต่งคนเดิม และทั้ง 2 กรณีที่ให้ทำรายการเพิ่มสำหรับชื่อที่ไม่ได้นำมาระบุเป็นรายการหลัก เช่น

ตัวอย่าง:

หนังสือชื่อ Life and letters of Oliver Wendell Holmes เขียนโดย John T. Morse

รายการหลักภายใต้ผู้เขียนชีวประวัิติ: Morse, John T. 
รายการเพิ่มชื่อเจ้าของชีวประวัติ: Holmes, Oliver Wnedell 
  • ภาพจำลองศิลปสองประเภทหรือมากกว่า (21.17)
  1. ไม่มีคำอธิบายประกอบ (21.17 A)

การลงรายการหลักภาพจำลองงานศิลปของศิลปินที่เป็นรูปภาพล้วน และไม่มีคำอธิบายประกอบ ให้ลงรายการภายใต้ชื่อศิลปิน

  1. ภาพจำลองที่มีคำอธิบายประกอบ (21.17 B)

ถ้าสิ่งพิมพ์ประกอบด้วยภาพจำลองของศิลปิน และมีเนื้อเรื่องเกี่ยวกับศิลปินและ/หรือ เป็นงานที่คัดลอกมา ให้ลงรายการหลักชื่อบุคคลที่เขียนงาน นั้น และให้ทำรายการเพิ่มภายใต้ชื่อศิลปิน ในกรณีที่ไม่แน่ใจให้ลงชื่อศิลปินในรายการหลัก กรณีเช่นนี้ให้ทำรายการเพิ่มให้ชื่อบุคคลที่เขียนเนื้อเรื่อง ถ้าปรากฏชื่อดังกล่าวในแหล่งข้อมูลหลัก เช่น

ตัวอย่าง:

Rembrandt เขียนโดย par Jean Cassou

รายการหลักภายใต้ชื่อผู้แต่ง: Cassou, Jean 
รายการเพิ่มชื่อศิลปิน: Rembrandt Harmenszon van Rijn, 1606-1669. 

More drawings of Rembrandt คำแนะนำโดย Stephen Longstreet

รายการหลักภายใต้ชื่อศิลปิน: Rembrandt Harmenszoon van Rijn, 1606-1669 
รายการเพิ่มชื่อผู้แต่ง: Longstreet, Stephen 
  • รายงานการสัมภาษณ์หรือการแลกเปลี่ยนความคิดเห็น
  1. ถ้าในรายงานจำเป็นต้องใส่ข้อความที่ได้จากการสัมภาษณ์หรือจากบุคคลที่ร่วมแลกเปลี่ยนความคิดเห็น (นอกเหนือจากผู้รายงาน) ให้ลงรายการหลักชื่อบุคคลหรือตำแหน่งบุคคลที่มีส่วนสำคัญคนแรกในการแสดงความคิดเห็น และทำรายการเพิ่มให้ผู้ร่วมแสดงความคิดเห็นอื่นๆ และชื่อผู้รายงาน ถ้าปรากฏชื่อผู้รายงานอย่างเด่นชัด

Interview from deep space [sound recording] / by David Randolph Scott, Alfred Merrill Worden, and Benson Irwin

รายการหลักภายใต้ชื่อบุคคลแรกที่ร่วมแสดงความคิดเห็น: Scott, David Randolph 
รายการเพิ่มผู้ร่วมแสดงความคิดเห็นอื่นๆ: Worden, Alfred Merrill 
รายการเพิ่มผู้ร่วมแสดงความคิดเห็นอื่นๆ: Irwin, James Benson 
  1. ถ้าส่วนใหญ่ของรายงานเป็นความคิดเห็นของผู้รายงาน หรือผู้สัมภาษณ์ ให้ลงรายการหลักชื่อผู้รายงาน หรือผู้สัมภาษณ์ และทำรายการเพิ่มให้ผู้ได้รับการสัมภาษณ์ (เฉพาะคนแรกถ้ามีผู้ได้รับการสัมภาษณ์มากกว่า 3 คน)

An interview with Amais Nin / Duane Schneider

รายการหลักภายใต้ชื่อผู้รายงาน: Schneider, Duane 
รายการเพิ่มผู้ได้รับการสัมภาษณ์: Nin, Anais 

การลงรายการสำหรับบุคคล

  • การลงรายการสำหรับบุคคลโดยทั่วไป ให้เลือกชื่อซึ่งเป็นรู้จักกันทั่วไป (22.1A) การเลือกชื่อดังกล่าว จะดูจากหน้าปกในของงานที่บุคคลนั้นทำออกมาในภาษาของตน (22.1B) อาจจะเป็นชื่อจริง นามแฝง ชื่อตำแหน่งขุนนาง ชื่อเล่น ชื่อย่อ หรือชื่อตำแหน่ง ยศ ต่างๆ ให้ถือว่าเลขโรมันที่ติดมากับสมญานาม (given name) เป็นส่วนหนึ่งของชื่อ
  • ถ้าบุคคลเป็นที่รู้จักกันมากกว่า 1 ชื่อ เนื่องจากผู้แต่งบางคนเปลี่ยนชื่อ บางคนใช้นามแฝงมากกว่า 1 ชื่อ จะเลือกรูปแบบของชื่อล่าสุด นอกจากจะมีเหตุผลว่า ชื่อที่ใช้ก่อนหน้านี้จะเป็นที่รู้จักกันมากกว่า (22.2B)
เช่น      Jacqueline Onassis  
ไม่ใช่     Jacqueline Bouvier 
ไม่ใช่     Jacqueline Kennedy 
  • ถ้างานโดยบุคคลคนเดียวโดยใช้นามแฝงชื่อเดียว ให้เลือกนามแฝงนั้น ถ้าทราบชื่อจริงให้ทำรายการโยงจากชื่อจริ งไปหานามแฝง (22.2B1)
  • ถ้าผู้เขียนใช้นามแฝงต่างกัน สำหรับงานแต่ละประเภทหรือใช้ชื่อจริง ตามหลักเกณฑ์การลงรายการสำหรับแต่ละกลุ่มของงาน ให้เลือกชื่อที่ใช้ได้กับงานในกลุ่มนั้น และให้ทำรายการโยงเพื่อเชื่อมต่อระหว่างชื่อต่างๆ (26.2C และ 26.2D)
  • ถ้าผู้แต่งใช้นามแฝงหลายชื่อ จะเลือกนามแฝงที่ผู้แต่งถูกระบุถึงมากที่สุดในงานหลังๆ ของผู้แต่งนั้น ในงานวิจารณ์หรือในแหล่งอ้างอิงอื่นๆ จะทำรายการโยงจากชื่ออื่นๆ (22.2C2)
  • ถ้าผู้แต่งใช้ชื่อเดียวกันในงานต่างๆ อย่างสม่ำเสมอแต่รูปแบบของชื่อที่ปรากฎในหน้าปกในแตกต่างกัน จะเลือกรูปแบบที่พบทั่วไปมากที่สุด และถ้าไม่มีรูปแบบใดที่พบทั่วไปมากที่สุด จะเลือกรูปแบบที่สมบูรณ์กว่า หรือสมบูรณ์ที่สุด (22.3A)
  เช่น	                Morris West 
  รูปแบบที่ใช้มากที่สุด	Morris West 
  รูปแบบที่ใช้บางครั้ง	Morris L. West 
  • บุคคลที่มีชื่อมากกว่า 1 ภาษา ปรากฏในผลงานภาษาต่างๆ ให้เลือกใช้ชื่อในภาษาที่มีผลงานมากที่สุด ถ้าเป็นภาษากรีกหรือละติน ให้ใช้ตามกฏข้อ 22.3B2 ถ้าสงสัยให้ใช้ภาษาที่มีผู้กล่าวถึงมากที่สุด (ดูเพิ่มเติมที่ 22.3B3 และ 22.3C)
  • ชื่อที่เป็นภาษาพื้นเมือง กรีก ละติน ถ้าชื่อในผลงานหรือที่ถูกอ้างอิงเป็นภาษาพื้นเมือง กรีก หรือละติน ให้ใช้ชื่อที่มีผู้กล่าวถึงมากที่สุด (22.3B2)
  • ชื่อที่ตัวอักษรโรมันและใช้รูปแบบภาษาอังกฤษ ให้เลือกรูปแบบภาษาอังกฤษสำหรับชื่อบุคคลที่ลงรายการภายใต้สมญานาม (given name) ฯลฯ (ดูกฎข้อ 22.8) หรือสำหรับชื่อชาวโรมันโบราณ (ดูกฎข้อ 22.9) ซึ่งกลายเป็นรูปแบบภาษาอังกฤษในแหล่งอ้างอิงภาษาอังกฤษ ในกรณีที่สงสัย ให้ใช้รูปแบบของภาษาพื้นเมือง หรือภาษาละติน
  • ชื่อที่ไม่ใช่อักษรโรมัน ชื่อที่เป็นสมญานาม (22.3C1) ให้เลือกใช้ชื่อที่เขียนถึงเป็นภาษาอังกฤษมากที่สุด และถ้ามีการเขียนเป็นภาษาอังกฤษไว้หลายแบบ ให้เลือกแบบที่พบบ่อยที่สุด

การลงชื่อสกุล

  • กฏทั่วไป

สำหรับชื่อที่มีนามสกุล ให้ลงด้วยชื่อสกุลก่อนและตามด้วยชื่อต้น ยกเว้นกฎที่ตามมา จะให้ลงแตกต่างกันไป

  • รายการของชื่อขุนนาง, ผู้มีบรรดาศักดิ์

ให้ใช้ชื่อบรรดาศักดิ์ ขุนนาง (รวมทั้งยศที่สมมติขึ้น) ตามหลังชื่อจริง ถ้าชื่อบรรดาศักดิ์ ขุนนาง นั้นเป็นที่รู้จักกันแพร่หลาย

กฎนี้ ใช้ได้กับบุคคลที่ (1) ใช้ชื่อบรรดาศักดิ์นั้นมากกว่าชื่อสกุลเดิมในผลงานของเขา หรือ (2) ชื่อบุคคลนั้นมีอยู่ใน list ของชื่อบรรดาศักดิ์ในแหล่งอ้างอิง ให้ใช้ชื่อบุคคลตามหลังชื่อบรรดาศักดิ์ (ไม่รวมชื่อกลางที่ไม่ใช้) ตามลำดับ และตามด้วยคำที่แสดงถึงตำแหน่งในภาษาพื้นเมือง ให้ละ (omit) นามสกุล และคำที่แสดงถึงตำแหน่ง ถ้าบุคคลนั้นไม่ใช้คำที่แสดงถึงตำแหน่ง หรือใช้อย่างอื่นแทนคำที่แสดงถึงตำแหน่งนั้น ให้ระบุถึงนามสกุล เว้นเสียแต่ว่า ชื่อนั้นเป็นชื่อเดียวกับนามสกุล

  • นามบรรดาศักดิ์ของอังกฤษ (British terms of honour)

ให้เพิ่มนามบรรดาศักดิ์ Sir, Dame, Lord และ Lady ถ้ามีปรากฏร่วมกับชื่อสามัญในงานของบุคคลนั้น หรือในแหล่งอ้างอิง ในกรณีที่ไม่แน่ใจให้เพิ่ม term of honour (ยศศักดิ์) ให้ลงนามบรรดาศักดิ์ไว้ตอนท้ายชื่อ ถ้ามีบอกไว้หรือถ้าบุคคลนั้นเป็นภรรยาของ baronet หรือ knight (ยกเว้นแต่ว่าจะเป็นธิดาของ duke, duchess, maquess, marchioness, earl หรือ countess)

  • การลงรายการเพิ่มเติมเกี่ยวกับชื่อที่กำหนดให้

ให้เพิ่มวลีเป็นภาษาอังกฤษ ถ้าสามารถเทียบเคียงเป็นภาษาอังกฤษได้ ที่ประำกอบด้วยชื่อรัฐ หรือประชาชนและชื่อของรัฐหรือประชาชนเป็นภาษาอังกฤษ ตามหลังชื่อบุคคล ซึ่งมีสถานภาพทางราชวงศ์สูงสุด (22.16A1)

ห้ามเพิ่มคำขยาย (epithelts) ที่ติดมากับชื่อของบุคคลในกฎข้อ 22.16A1

  • ข้อความที่จะใช้แสดงถึงความแตกต่าง

ชื่อที่จะลงต่อจากชื่อสกุล

ถ้าชื่อเต็ม หรือ วัน, เดือน ปี ไม่สามารถแสดงให้เห็นถึงความแตกต่างระหว่างชื่อที่เหมือนกัน ให้เลือกเติมสิ่งเหล่านี้ต่อจากชื่อสกุล คือ ที่อยู่ ตำแหน่ง ที่ทำงาน อักษรย่อ คุณวุฒิ ตัวอักษรย่อทีแสดงถึงการเป็นสมาชิกของคณะ สมาคม ฯลฯ ซึ่งอาจจะปรากฏอยู่กับชื่องานที่บุคคลนั้นทำ หรือในแหล่งอ้างอิงต่างๆ

ไำม่ต้องลงข้อความเหล่านี้ ถ้ามีวัน เดือน ปี สำหรับบุคคลผู้หนึ่ง และข้อความดังกล่าวดูเหมือนจะเป็น วัน เดือน ปี สำหรับบุคคลอื่นๆ ในที่สุด เช่น

Mudge, Lewis Seymour, 1868-1945
Mudge, Lewis Seymour

(ชื่อที่ปรากฏ คือ Lewis Seymour Mudge, Jr.)

ชื่อภาษาไทย (Thai names)

  • กฎทั่วไป
  1. ให้ลงชื่อ แล้วตามด้วย สกุล
  2. ให้ละคำนำหน้านาม เช่น คุณ นาย นาง นางสาว เป็นต้น

ยกเว้นเสียแต่ว่าจะเป็นบรรดาศักดิ์ ในกรณีที่สงสัยให้ลงรายการไปด้วย ให้ทำรายการโยงจากชื่อสกุล

  • กษัตริย์และพระราชวงศ์
  1. ให้ลงรายการสำหรับพระมหากษัตริย์และพระราชินีของประเทศไทย
  2. การลงชื่อพระบรมวงศานุวงศ์ ให้ลง prince หรือ princess สำหรับตำแหน่งเจ้าฟ้าและพระองค์เจ้า ให้ลง M.C., M.R., M.L. สำหรับตำแหน่งหม่อมเจ้า หม่อมราชวงศ์ และหม่อมหลวง
  3. ถ้าทรงกรม ไม่ต้องลงรายการไปด้วย แล้วให้ทำรายการโยง สำหรับสกุลและชื่อเดิม
  • ขุนนาง (Nobility)
  1. ราชทินนาม ผู้ที่มีราชทินนามมากกว่าหนึ่ง ให้ลงราชทินนามล่าสุด แล้วตามด้วยชื่อเดิมภายในวงเล็บ (หากสามารถค้นได้) แล้วทำโยงให้ชื่อเดิมและสกุล
  2. การลงชื่อบุคคลซึ่งได้บรรดาศักดิ์ตามสามี ให้ลงชื่อบุคคล สกุล แล้วลงเครื่องหมาย (,) ตามด้วยบรรดาศักดิ์ของสามี และตำแหน่งของภรรยา (ถ้ามี)
  • พระสงฆ์ และพระสังฆราชในพุทธศาสนา (Buddhist mosnastics, ecclesiastics,and partriarches)

พระสงฆ์ที่ไม่มีสมณศักดิ์ ลงรายการได้ 2 ประเภท คือ

  1. ให้ลงชื่อพระสงฆ์โดยใช้ชื่อบาลี หากไม่เป็นที่รู้จักกันดีและให้เิติมคำว่า “Phikkhu” (ภิกขุ) ต่อท้าย เช่น Thammasaro, Phikku
  1. ถ้าเป็นชื่อที่รู้จักกันดี ก็ให้เติมสมณศักดิ์ “Phra Maha” (พระมหา) “Phra Khru” (พระครู) ต่อท้าย แล้วทำโยงให้กับชื่อบาลี ถ้าสามารถค้นหาได้

พระสงฆ์ที่มีสมณศักดิ์ ให้ลงรายการชื่อที่ใช้ล่าสุด แล้วตามด้วยชื่อเดิมภายในวงเล็บ ส่วนสมณศักดิ์ให้คงไว้ที่เดิมแล้วทำโยงให้กับชื่อเดิม สกุล และฉายาที่ได้รับ

พระสังฆราชและสังฆราชเจ้า

  1. พระสังฆราช ซึ่งเป็นคนธรรมดา ให้ลงชื่อตัว แล้วตามด้วยคำว่า “Supreme Patriarch” แล้วทำโยงสำหรับสกุล ชื่อเดิม และฉายาต่างๆ ที่มี
  2. พระสังฆราชเจ้าซึ่งเป็นพระบรมวงศานุวงศ์ ให้ลงชื่อฉายาที่ได้รับพระราชทาน แล้วตามด้วยฐานันดรศักดิ์ และคำว่า “Supreme Patriarch” แล้วทำโยงสำหรับชื่อเดิม ทั้งชื่อตัว สกุล และฉายาต่างๆ ที่ได้รับ

รายการสำหรับนิติบุคคล

  • ให้ลงรายการสถาบันนิติบุคคล ภายใต้ชื่อที่สำคัญที่สุด ยกเว้น กรณีที่กฎระบุให้ลงที่หน่วยงานเหนือขึ้นไป หรือสถาบันที่เกี่ยวข้อง หรือภายใต้รัฐบาล
  • ให้กำหนดรูปแบบของชื่อนิติบุคคลจากภาษาที่เขียนในงานนั้นๆ หรือเมื่อเงื่อนไขนี้ใช้ไม่ได้ให้ดูจากแหล่งอ้างอิง
  • ถ้าชื่อนิติบุคคลมีอักษรย่อ ให้ละไว้ หรือใส่เครื่องหมายมหัพภาค (.) และเครื่องหมายวรรคตอนอื่นๆ ตามชื่อที่ใช้มากที่สุด ในกรณีที่สงสัยให้ละเครื่องหมายมหัพภาค ฯลฯ ห้ามเว้นระยะระหว่างเครื่องหมายมหัพภาค ฯลฯ และอักษรย่อที่ตามหลังเครื่องหมายดังกล่าว และห้ามเว้นระยะระหว่างชื่อย่อที่ไม่มีเครื่องหมายมหัพภาค
  • ให้ทำรายการโยงจากรูปแบบอื่นๆ ของชื่อนิติบุคคลตามกฎข้อ 26.3
  • หลักทั่วไปเกี่ยวกับชื่อที่มีใช้หลายชื่อ
  1. ถ้ามีหลายชื่อ ให้ใช้่ชื่อที่ปรากฏในแหล่งสำคัญของข้อมูล
  2. ถ้าชื่อนั้นสะกดได้หลายแบบ ให้ใช้แบบที่เป็นทางการที่สุด ถ้าไม่มีแบบที่เป็นทางการให้ใช้แบบที่ตัวสะกดมีใช้บ่อยที่สุด ถ้าสงสัยให้ใช้ตัวสะกดตามแบบที่ใช้ครั้งแรกในการลงรายการ
  3. ถ้าในแหล่งสำคัญของข้อมูลมีใช้หลายแบบ ให้ใช้แบบที่เป็นทางการ ถ้าไม่มีแบบใดเป็นทางการ หรือทุกแบบเป็นทางการให้ใช้แบบที่เด่นที่สุด ถ้้าไม่ปรากฏว่ามีแบบใดเด่น ให้ใช้แบบย่อ (รวมทั้งอักษรย่อ หรือย่อที่ผสมขึ้นจากอักษรค้นของชื่อเต็ม) ซึ่งทำให้นิติบุคคลนั้นต่างจากนิติุบุคคลอื่นซึ่งใช้ชือย่อคล้ายกัน
  4. ถ้าชื่อองค์การระหว่างประเทศเป็นภาษาอังกฤษและใช้ในสิ่งพิมพ์ขององค์การนั้น ให้ใช้แบบตามภาษาอังกฤษ ถ้าเป็นภาษาอื่นๆ ใช้กฎข้อ 24.3A
  5. Conferences, congresses, meetings, etc. ถ้ามีรูปแบบของชื่อหรือคำย่อชื่อนิติบุคคลรวมอยู่ในการประชุม ซึ่งการประชุมนั้นมิได้เป็นหน่วยงานรอง ปรากฏอยู่ในบรรดารูปแบบต่างๆ ของชื่อการประชุมในแหล่งสำคัญของข้อมูล ให้ใช้รูปแบบข้างต้นดัีงกล่าว อย่างไรก็ตาม ถ้าชื่อดัีงกล่าวเป็นหน่วยงานซึ่งการประุชุมนั้นเป็นหน่วยงานรอง (เช่น การประชุมประจำปีของสมาคม) ดูที่กฎข้อ 24.13A, type 6
  6. ถ้าชื่อการประุชุมมีชื่อที่เฉพาะเจาะจงของตัวเอง และมีชื่อทั่วๆ ไป เหมือนเป็นชื่อชุดในการประชุม ให้ใช้ชื่อเฉพาะเจาะจง
  7. หน่วยงาน 2 แห่ง หรือมากกว่า มีชื่อเหมือนกันหรือคล้ายกัน ชื่อของประเทศ รัฐ จังหวัด และอื่นๆ ถ้าหน่วยงานมีลักษณะเป็นชาติ รัฐ จังหวัด อื่นๆ ให้เติมชื่อประเทศ รัฐ จังหวัด และอื่นๆ ซึ่งหน่วยงานนั้นตั้งอยู่ ในวงเล็บ
  8. กฎที่ไม่ต้องลง ชื่อของการประุชุมไม่ลงคำที่แสดงหมายเลข ความถี่ หรือปีของการประชุม
  9. การเิติมข้อความ ให้เติมหมายเลขของการประชุม ปี และสถานที่จัดการประชุม ที่ชื่อการประุชม ฯลฯ (รวมถึงการประุชุมที่ลงเป็นหน่วยงานรอง)
  10. ลงชื่อหน่วยงานของรัฐบาลใต้ชื่อของตัวเอง ยกเว้นเสียแต่ว่า หน่วยงานนั้น จัดอยู่ในประเภทหนึ่งหรือมากกว่า ตามกฎข้อ 24.18
  11. ให้ลงรายการหน่วยงานรัฐบาลเป็ฯรายการรองของชื่อรัฐบาล ถ้าหน่วยงานดังกล่าว จัดอยู่ในประเภทหนึ่ง หรือมากกว่า ดังต่อไปนี้ ให้ลงรายการโดยตรง หรือโดยอ้อม ตามกฎข้อ 24.19 ให้ละชื่อหรือคำย่อของชื่อรัฐบาลจากรายการรอง เว้นเสียแต่ว่าการละนั้นจะไม่สื่อความหมายของรายการ
Type 1 หน่วยงานซึ่งมีชื่อที่ประกอบด้วยคำที่สื่อว่านิติบุคคลนั้นเป็นส่วนหนึ่งของหน่วยงานอื่น (เช่น Department, Division) 
Type 2 หน่วยงานซึ่งมีชื่อทีป่ระกอบด้วยคำที่โดยทั่วไปแสดงถึงการอยู่ใต้บังคับบัญชาในสายการบริหาร จำเป็นต้องมีชื่อรัฐบาลเพื่อระบุหน่วย  งานดังกล่าว 
Tyep 3 หน่วยงานซึ่งมีชื่อเสียงเป็นลักษณะทั่วๆ ไป (general in nature) หรือแสดงแต่เพียงการแบ่งของรัฐบาลหรือของหนึ่งในหน่วย งานของหน่วยงานนั้น ที่ลงเป็นรายการรองในทางภูมิศาสตร์ ลำดับเหตุการณ์ ลำดับจำนวนเลขหรือตัวอักษร ในกรณีที่สงสัย ให้ลงโดยตรง 
Type 4 หน่วยงาานซึ่งมีชื่อที่ไม่สื่อว่าเป็นนิติบุคคลและไม่มีชื่อของรัฐบาล 
Type 5 หน่วยงานที่เป็นกระทรวง หรือ หน่วยงานบริหารใหญ่ (หน่วยงานที่ไม่มีหน่วยงานอื่นเหนือ) 
Type 6 หน่วยงานนิติบัญญัติ 
Type 7 ศาล 
Type 8 หน่วยงานหลักของกองทัพของรัฐบาล 
Type 9 ประมุขของรัฐ หรือหัวหน้ารัฐบาล 
Type 10 สถานทูต สถานกงสุล 
Type 11 ผู้แทนองค์การระหว่างชาติ หรือองค์การระหว่างรัฐบาล 

12.ให้ลงรายการหน่วยงานที่จัดอยู่ในประเภทหนึ่งหรือมากกว่า ตามกฎข้อ 24.16 เป็นรายการรองโดยตรงของรายการสำหรับรัฐบาล ยกเว้นแต่ว่าชื่อของหน่วยงานนั้นยังใ้ช้อยู่ หรือน่าจะใช้โดยหน่วยงารนอื่นที่ลงรายการภายใต้ชื่อของรัฐบาลเดียวกัน ในกรณีดังกล่่าว ให้แทรกชื่อของหน่วยต่ำที่สุดในสายการบริหาร เพื่อแยกความแตกต่างระหว่างหน่วยงาน

รายการชื่อเรื่องแบบฉบับ

ชื่อเรื่องแบบฉบับ หมายถึง การนำมาซึ่งวิธีการรวบรวมเข้าด้วยกันของการลงรายการทั้งหมดสำหรับงานชิ้นหนึ่ง เมื่อรายละเอียดต่างๆ (เช่น ครั้งที่พิมพ์, การแปล) ปรากฏอยู่ภายใต้หลายๆ ชื่อเรื่อง โดยการบ่งบอกถึงงาน เมื่อชื่อเรื่องเป็นที่รู้จักกันดี ต่างจากชืื่อเรื่องที่เหมาะสมที่จะนำมาลงรายการ ความต้องการใช้ชื่อเรื่องแบบฉบับแตกต่างกันออกไปมากมาย การตัดสินใจเบื้องต้นในการใช้ชื่อเรื่องแบบฉบับให้พิจารณา ดังนี้

  • เป็นงานที่รู้จักกันดีเพียงใด
  • เป็นงานที่เกี่ยวข้องกันมากเพียงใด
  • รายการหลักอยู่ภายใต้ชื่อเืรื่องหรือไม่
  • งานชิ้นแรกนั้นมีในภาษาอื่นหรือไม่
  • ขอบเขตของรายการมีประโยชน์ต่อการค้นหาอย่างไร

ถึงแม้ว่ากฎต่างๆ จะเป็นคำสั่งให้ปฏิบัติตาม ก็ให้ใช้กฎเหล่านี้ให้สอดคล้องตามนโยบายของหน่วยงานทำบัตรรายการ
ถ้าการปรากฏต่างๆ ของงาน (นอกเหนือจากการปรับปรุงแก้ไขตามกฎข้อ 25.2B) มีหลายชื่อเรื่อง ให้เลือกชื่อหนึ่งเป็นชื่อเรื่องแบบฉบับตามกฎข้อ 25.3-25.4 ให้ใช้ชื่อเรื่องแบบฉบับสำหรับรายการของสิ่งพิมพ์ ถ้า

  1. งาน (นอกเหนือจากฉบับแก้ไขปรับปรุง) นั้นมีชื่อเรื่องจริงหลายชื่อ และสิ่งพิมพ์ที่นำมาทำบัตรรายการนั้น มีเพียงชื่อเรื่องจริงซึ่งต่างจากชื่อเรื่องแบบฉบับ
  2. ชื่อเรื่องจริงมีความจำเป็นต้องเพิ่มเติมส่วนอื่นๆ เพื่อให้เกิดความสมบูรณ์ (ดูกฎข้อ 25.5)
  3. ชื่อเรื่องที่ใช้เป็นรายการหลักหรือรายการเพิ่มมีความจำเป็นต้องแยกให้เห็นความแตกต่างจากชื่อเรื่องที่ใช้เป็นรายการหลักหรือรายการเพิ่ม สำหรับงานที่ต่างกัน (ดูกฎข้อ 25.5B)
  4. ชื่อของงานไม่ชัดเจนเนื่องจากการใช้คำของชื่อเรื่องจริง (เช่น คำนำหน้า หรือ การแจ้งความรับผิืดชอบที่อยู่ในชื่อเรื่อง ดูกฎข้อ 25.3B)

ให้ใส่ชื่อเรื่องแบบฉบับไว้ในวงเล็บเหลี่ยมและอยู่ก่อนชื่อเรื่องจริง

ถ้างานนั้น ลงรายการภายใต้ชื่อเรื่อง ให้ใช้ชื่อเรื่องแบบฉบับลงรายการพร้อมวงเล็บเหลี่ยมทางเลือก ให้ลงชื่อเรื่องแบบฉบับที่เป็นรายการหลักโดยไม่ต้องใช้วงเล็บเหลี่ยม


ผู้เขียน
สุภาพร ชัยธัมมะปกรณ์ ผู้เชี่ยวชาญ ศูนย์บริการความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ. 2552.



Personal Tools
Creative Commons License
STKS Online Learning โดย http://stks.or.th/wiki อนุญาตให้ใช้ได้ตาม สัญญาอนุญาตของครีเอทีฟคอมมอนส์แบบ แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-อนุญาตแบบเดียวกัน 3.0 ประเทศไทย.